Thursday, July 31, 2014

តើយើងត្រូវរត់រយះពេលយូរប៉ុន្មានដើម្បីទទួលបាននូវអត្ថប្រយោជន៍ខាងសុខភាព? (How long shall we run to achieve health benefits?)



ការរ់ត្រូវបានគេចាត់ទុថា ជាលំហាត់ប្រាណមួយក្នុង ចំណោមលំហាត់ប្រាណប្រភេតកម្រឹតអាំង តង់ស៊ីតេខ្ពស់ ហើយបើយោងតាមគោលការណ៍ណែនាំសកម្មភាពរាងកាយសម្រាប់ជនជាតិ អាមេរិកនោះ មនុស្សពេញវ័យគួរ រត់យ៉ាងតិចបំផុត ៧៥ នាទីមួយសប្តាហ៍ ប៉ុន្តែការសិក្សាថ្មីមួយ ដោយសាកលវិទ្យាល័យនៃរដ្ឋ Iowa បានបង្ហាញថាការរត់ ជាពិសេស ការរត់ក្នុងល្បឿនយឺតតែ ៥-១៩ នាទីក្នុងមួយថ្ងៃអាចផ្តល់អត្ថប្រយោជន៏ខាងសុខភាពល្អប្រពៃជាជាងការរត់ក្នុងល្បឿនលឿន ការរត់រយះពេលយូរ ។

Running is said to be one among high-intensity exercise and according to the Physical Activity Guidelines for Americans adults shall run for a minimum of 75 minutes a week but a new study from Iowa State University suggests that running in particular at a slow speed for just 5-10 minutes a day can have better health benefits than running for any longer at a high speed.

ហេតុអ្វី?

ការរត់ក្នុងល្បឿនលឿនអាចបណ្តាលឆ្អឹងឬសន្លាក់មានបញ្ហានិងអាចមានបញ្ហាវាយប្រហារទៅលើ បេះដូងផងដែរ ដូចបានរាយការណ៍​​ដោយព័ត៌មានវេជ្ជសាស្ត្រថ្ងៃនេះ ស្តីអំពីការសិក្សាមួយ ដែលត្រូវ បានបោះពុម្ភផ្សាយនៅក្នុងទិនានុប្បវត្តិប្រទេសកាណាដាស្តីអំពីជម្ងឺបេះដូង ។

Why? 

High speed running could cause bone or joint damage and even heart attacks as reported by the Medical News Today on a study published in the Canadian Journal of Cardiology.

មើលវីដេអូ (watch video) >>> http://youtu.be/wUyU-RU8O1w

អានអត្ថបទដើម (Read original article) >>> Running just 5-10 minutes a day could increase life expectancy

ប្រភព/Source >>> http://www.medicalnewstoday.com/articles/280279.php

Saturday, July 26, 2014

ស្រោមអនាម័យសម្លាប់មេរោគ'អេដស៍ ('HIV-Killing' Condom)

CONDOM

Posted: 07/24/2014 1:34 pm EDT Updated: 07/24/2014 3:59 pm EDT

The VivaGel condom, made by pharmaceutical company Starpharma, is the only condom of its kind to incorporate the antiviral compound, asodrimer sodium, in its lubricant. Lab tests show that it can "inactivate" up to 99.9 percent of HIV, herpes (HSV) and HPV, 

A groundbreaking new condom that uses an antiviral gel as added protection against HIV, herpes and HPV may soon hit the shelves in Australia. But some experts are wary of the effectiveness of VivaGel, the lube that makes the condom so potent against viral sexually transmitted infections.

The VivaGel condom, made by pharmaceutical company Starpharma, is the only condom of its kind to incorporate the antiviral compound, asodrimer sodium, in its lubricant. Lab tests show that it can "inactivate" up to 99.9 percent of HIV, herpes (HSV) and HPV, according to the company's press release.

But Dr. Anna-Barbara Moscicki, a pediatrics professor at University of California, San Francisco and an HPV expert, advises caution. She researched VivaGel as an intravaginal cream for women who wanted to protect themselves from viruses without using a condom, and found that it caused mild irritation and low-grade inflammation in study participants after two weeks of twice-daily use.

That's more serious than it sounds: Inflammation is the body's response to an irritant or pathogen. When a part of the body is irritated, the body sends protective white blood cells like neutrophils and lymphocytes to the site of the injury to begin healing it.


But it's those very cells, explained Moscicki, that the HIV virus uses to replicate itself and spread throughout the body. If the lubricant irritates a vaginal wall to the point of inflammation, the body could send white blood cells straight to the site where they are most likely to come into contact with the HIV virus.

"In theory, the drug looks very promising," Moscicki told the Huffington Post. "But I hope the condom isn't causing inflammation to the woman or the man."

In an email to The Huffington Post, Starpharma CEO Jackie Fairley clarified that VivaGel concentration levels in the condom lubricant differed from the gels that have been researched in past studies. For instance, while Moscicki's trials involved 3 percent VivaGel, Starpharma used 1 percent VivaGel in clinical studies involving over 1,000 participants, said Fairley.

Starpharma found no difference in safety between the 1 percent VivaGel concentration and the placebo, and the concentration of the lubricant in the condom, at .5 percent, is "significantly lower" than even the test concentration, Fairley explained.

Other studies show that correct and consistent condom use is already "highly effective" against HIV transmission and other STIs, according to the Centers for Disease Control and Prevention. But slippage, breakage and forgetting to use a condom could still factor into what's called "real world" use, which is why no one can claim condoms are truly 100 percent effective against the spread of STIs.

Moscicki wasn't privy to any of Starpharma's research on the product, and concedes that perhaps the amount of VivaGel on the condom is so small that it might not have the same harmful side effects as using VivaGel alone as a vaginal cream. If so, said Moscicki, VivaGel condoms could be an exciting new upgrade from the typical latex condom, which doesn't have a 100 percent effectiveness rate against HIV and other STIs.

"My guess is that it would be better than just a condom alone -- provided it doesn't irritate users," she concluded.

Dr. Jeffrey Klausner, a professor of medicine and public health at UCLA, is more skeptical about the VivaGel condom.

"Given that condoms have been considered dual protection for decades -- correct and consistent use is highly protective against a variety of STDs like HPV, herpes and HIV, as well as chlamydia, gonorrhea and trichomoniasis -- it's not immediately clear to me the likely added benefit of antiviral gel to a condom lubricant," Klausner wrote in an email to HuffPost.

"The most important thing about condoms is to make them accessible and get them used," he continued. Condoms alone haven't been shown to control STDs in some at-risk populations, Klausner said, so he doesn't expect the VivaGel condom to have a significant public health impact, though it may have some advantage for individual users.

The VivaGel condom was just approved for use by the Australian Therapeutic Goods Administration (similar to the U.S. Food and Drug Administration) this week, and will hit the market once the condom is listed with the Australian Register of Therapeutic Goods -- a process that is only expected to take a few weeks, said Fairley.

Once registered, the condom will be sold in Australia under the brand LifeStyles Dual Protect. The company also has plans to introduce the product to other markets in Asia, North America and Europe.

Inflammation also breaks the skin barrier down, making it easier for HPV to access the basal skin cell layer and infect a person, said Moscicki.


Based on her 2011 study, as well as another one with similar results, Moscicki hopes that Starpharma has worked out the kinks that caused inflammation in study participants.

អត្ថប្រយោជន៏សុខភាពនៃផ្លែត្របែក (Health Benefits of Guava)




គុណភាពអាហារូបត្ថម្ភនៃផ្លែត្របែក

បើយោងតាម​​ការស្ទង់មតិមួយ ដែលបានធ្វើឡើងស្តីអំពីអត្ថប្រយោជន៍សុខភាពរបស់ផ្លែត្របែក: ផ្លែ ត្របែក ១ ពែង ឬ ទម្ងន់ ១៦៥ ក្រាម មានផ្ទុកកាឡូរី ១១២ កាឡូរី  ប្រូតេអ៊ីន ៨% ក្នុងទម្ងន់ ៤.២ ក្រាម (ទម្ងន់នៃផ្លែត្របែក) វីតាមីន A ២១% វីតាមីន C ៦២៨% ជាតិដែក២% និង កាលស៉្យូម៣% ។ (ប្រភព: ទិន្នន័យសារធាតុចិញ្ចឹមត្រូវបានផ្តល់ដោយក្រសួងកសិកម្មអាមេរិកSR-21) ។

តាមបែបវិទ្យាសាស្រ្ត ដើមត្របែកត្រូវបានគេស្គាល់ជា 'guajava psidium (ឈ្មោះរុក្ខជាតិ guajava psidium ឈ្មោះសមាញ្ញដែលគេហៅតាមបណ្តាប្រទេសមួយចំនួនGuava Goiaba Guayaba Djamboe)' គឺ ជាដំណាំអាហារដ៏សំខាន់ មួយ ក៏ដូចជារុក្ខជាតិឱសថមួយ នៅក្នុងបណ្តាប្រទេស តំបន់ត្រូពិច និង អនុតំបន់ត្រូពិច ។ ផ្លែត្របែកមានផ្ទុកសារជាតិ phenolic flavonoids carotenoid terpenoid និង triterpene ។ សារធាតុចម្រាញ់យកពីដើមត្របែក ត្រូវបានប្រើសម្រាប់ក្នុងគោល បំណងខាងផ្នែកឱសថផងដែរ ។

ផ្លែឈើនេះ ត្រូវបានគេស្គាល់អំពីលក្ខណៈសម្បត្តិរបស់វា ដូចជា 

antispasmodic (ថ្នាំប្រើប្រាស់ក្នុងការ ព្យាបាលរោគសញ្ញា ដូចជាការឈឺចាប់ និង រមួលដែលបណ្តាលមកពីជម្ងឺ ពោះវៀន - Irritable Bowel Syndromeនិង antimicrobial ("Antimicrobial" គឺ ជាពាក្យទូទៅមួយ ដែលសំដៅទៅលើក្រុមនៃជំពូកថ្នំាផ្សះ - antibiotics anti fungus Antiprotozoals និង ថ្នាំប្រឆាំងវីរុស - anti-viral) ដែល អាចព្យាបាលជម្ងឺរាគរូស និង រាគមួល ។ ជាញឹកញាប់ វាត្រូវបានគេប្រើ  ក្នុងការព្យាបាលកម្រឹត ជាតិស្ករក្នុងឈាមទាប - hypoglycemic ។ 

ការសិក្សាផ្នែកឱសថវិទ្យាបានបង្ហាញថា ដើមត្របែកមានផ្ទុក
  • សារជាតិប្រឆាំងនឹងអុកស៊ីតកម្ម - antioxidant
  • ប្រឆាំងនឹងអាឡឺហ្សុី - anti-allergy
  • សមត្ថភាពក្នុងការបញ្ឈប់ការរងរបួសថ្លើម - hepartoprotection 
  • antimicrobial
  • antiplasmodial,
  • អុកស៊ីតកម្មប្រឆាំង និង ការពារជម្ងឺ មហារីកពោះវៀន - antigenotoxic    
  • ប្រភេទថ្នាំប្រើប្រាស់ក្នុងការព្យបាលជម្ងឺមហារីក - cytotoxic
  • មានប្រសិទ្ធិភាពលើបេះដូង - cardioactive 
  • antispasmodic 
  • ប្រឆាំងនឹងរោគក្អក - anticough 
  • ការប្រឆាំងនឹងការរលាក - anti-inflammatory
  • លក្ខណៈសម្បត្តិប្រឆាំងនឹងជម្ងឺទឹកនោមផ្អែម - antidiabetic 
  • និង antinociceptive  
មានកម្មវិធីព្យាបាលមួយចំនួនក្នុងការការព្យាបាលជម្ងឺរាគក្អួតកុមារ - infantile rotavirus  ជម្ងឺរាគរូស និង ជម្ងឺទឹកនោមផ្អែម ។ 

Nutritional value of guava 

According to a survey done on guava health benefits: 1 cup guava or 165g of guava, it consists of 112 calories, 8% protein per 4.2g, 21% Vitamin A, 628% Vitamin C, 2% Iron and 3% Calcium. (Source: Nutrient data was provided by USDA SR-21).



Guava, scientifically known as ‘psidium guajava’ (psidium guajava - other common names Guava Goiaba Guayaba Djamboe) , is a vital food crop as well as a medicinal plant in the tropical and subtropical countries. It consists of phenolicflavonoidcarotenoid, terpenoid and triterpene. The extracts of this plant are used for pharmacological purposes as well.

This fruit is known for its antispasmodic and antimicrobial properties as it can treat diseases like diarrhea and dysentery. It has frequently been used as a hypoglycemic. 

Studies in pharmacology have shown that this plant has
There are a range of clinical applications for the treatment of infantile rotaviral enteritis, diarrhea and diabetes. Such are the guava health benefits. 


អានអត្ថបទដើម >>> Phenomenal Guava Health Benefits Give you a Long Happy Life

អានបន្ថែម/ប្រភព

ដើមត្របែក (Read more about >>> "Guajava Psidium - National Tropical Botanical Garden" ប្រភព http://ntbg.org/plants/plant_details.php?plantid=9567

អត្ថប្រយោជន៏នៃសារជាតិ  phenolic (សមាសធាតុ phenolic ធម្មជាតិ ដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ ក្នុងការបង្ការនិងការព្យាបាលជម្ងឺមហារីក) ប្រភព http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/20043255 

អត្ថប្រយោជន៏នៃសារជាតិ flavonoids (សារជាតិ flavonoids ជាច្រើន ត្រូវបានបង្ហាញថា មាន សកម្មភាពប្រឆាំងនឹងអុកស៊ីតកម្ម សមត្ថភាពទប់ស្កាត់រ៉ាឌីកាល់សេរី ការបង្ការជម្ងឺបេះ ដូង និង សកម្មភាពប្រឆាំង មហារីក ខណៈសារជាតិ flavonoids មួយចំនួន បង្ហាញពីសក្តានុពលប្រឆាំងនឹង វីរ៉ុស បណ្តាលមកពីបញ្ហាកង្វះប្រព័ន្ធ ភាពសាុំរបស់មនុស្ស - anti-human immunodeficiency virus functions)
ប្រភព http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/15678717)

អត្ថប្រយោជន៏នៃសារជាតិ >>> carotenoid (Carotenoids គឺ ជាសារធាតុពណ៌ធម្មជាតិទាំងឡាយ ដែលត្រូវ បានសំយោគឡើងដោយរុក្ខជាតិ និង ទទួលខុសត្រូវសម្រាប់ពណ៌ភ្លឺថ្លានៃផ្លែឈើ និង បន្លែ ។ មានសារធាតុ carote-noids រាប់សិបប្រភេទនៅក្នុងអាហារបណ្តាញដែលយើងបរិភោគ ហើយភាគច្រើនបំផុតនៃសារធាតុ carote-noids  មានសកម្មភាពអុកស៊ីតកម្ម)
ប្រភព http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/10511324

អត្ថប្រយោជន៏នៃសារជាតិ >>> terpenoid (សារជាតិ terpenoids ពីរុក្ខជាតិ ត្រូវបានគេប្រើយ៉ាងទូលំទូលាយ ជាសារធាតុគីមី ក្នុងវិស័យឧស្សាហកម្មរួមរួមទាំងឧស្សាហកម្មផលិតឱសថជាច្រើន ជាជំនួយក្នុងរស់ជាតិ ក្លិន ថ្នាំ សម្លាប់សត្វល្អិត និង ផលិតផលសម្លាប់មេរោគ)
ប្រភព http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/18476870

អត្ថប្រយោជន៏នៃសារជាតិ >>> Triterpene (ឥទ្ធិពលប្រឆាំងនឹងការរលាក និង chemopreventive - សំដៅទៅ លើកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងដើម្បីការពារ ឬ ពន្យាពេលការអភិវឌ្ឍនៃជំងឺមហារីក ដោយការប្រើប្រាស់ថ្នាំ វីតាមីន ឬ ភ្នាក់ងារ ដទៃទៀត" នៃ cinnamates triterpene និង acetates ពីជាតិខ្លាញ់ផលិតចេញពីផ្លែ shea)
ប្រភព http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/20484832
chemopreventive - http://www.oncolink.org/resources/article1.cfm?id=1049



ក្រលៀន (Kidney)


ក្រលៀន ដែលមានសុខភាពល្អអនុវត្តរបស់គេប្រៀបបានទៅនិងតម្រង ដើម្បីធានានូវសុវត្ថិភាពនៃ បរិមាណចំនួនកាកសំណល់ និង វត្ថុរាវដែលត្រូវបញ្ចេញ (ពីរាងកាយ) ។ ជារៀងរាល់ម៉ោង ការផ្គត់ ផ្គង់ឈាម / ចលនាឈាមរបស់អ្នកហូរឆ្លងកាត់ក្រលានប្រហែលជា ១២ ដង ។ ជារៀងរាល់ ថ្ងៃ្ត ក្រលៀនរបស់អ្នកលាងសម្អាតឈាមប្រមាណជា ២០០ លីត្រ ក្នុងនោះមានកាកសំណល់ ប្រមាណជា ១ ទៅ ២ លីត្រ ដែលត្រូវបានបញ្ចេញពីរាងកាយជាទឹកមូត្រ ។


Healthy kidneys act like a filter to make sure the right amount of wastes and fluids are removed. Every hour your blood supply circulates through the kidneys about 12 times. Each day your kidneys process around 200 litres of blood, with around 1 to 2 litres of waste leaving the body as urine

ក្រលៀនរបស់យើង ផលិតអ័រម៉ូនធំសំខាន់ៗ ចំនួន ៣ - Erythropoietin Renin និង វីតាមីន D សកម្ម។Erythropoietin ពន្លឿននៃការផលិតនៃកោសិកាឈាមក្រហម Renin ចូលរួមនៅក្នុងការ ត្រួតពិនិត្យសម្ពាធឈាម ហើយ វីតាមីន D សកម្ម គ្រប់គ្រងការស្រូបយកនូវកម្រឹតជាតិកាល់ស៉្យូម ដែលជួយ ធ្វើឱ្យឆ្អឹងរឹងមាំ ។

Our kidneys make three important hormones, erythropoietin, renin and active vitamin D. Erythropoietin stimulates the production of red blood cells, renin is involved in the control of blood pressure and active vitamin D controls calcium uptake and helps make strong bones.

តួនាទីនៃតម្រងនោមរបស់អ្នកក្នុងការថែរក្សាសុខភាពរបស់អ្នកបានល្អប្រពៃ 

សម្រាប់សរីរាង្គដ៏តូចមួយនេះ ក្រលៀនរបស់អ្នកធ្វើការយ៉ាងសកម្ម - ពួកគេមានចំនួនតួនាទីដ៏ សំខាន់មួយចំនួននៅក្នុងមុខងារប្រចាំថ្ងៃនៃរាងកាយរបស់យើង ដែលក្នុងនោះពួកគេ:

ដើរតួនាទីជាតម្រងសម្រាប់រាងកាយរបស់អ្នក ក្នុងការសម្អាតកាកសំណល់ក្នុងឈាម ប៉ុន្តែរក្សានូវ សារធាតុដ៏សំខាន់ជាច្រើនសម្រាប់តម្រូវការនៃរាងកាយ ។ 


The role of your kidneys in keeping you healthy 

For organs so small, your kidneys works hard - they have a number of vital roles to play in the daily functions of our body, as they:

act as filters for your body to clean blood of wastes, yet retain essential elements needed by the body

ពួកគេបានរក្សាតុល្យភាពត្រឹមត្រូវនៃជាតិអំបិល និង អាស៊ីតនៅក្នុងរាងកាយរបស់យើង ផលិតអ័រ ម៉ូន និង អង់ស៊ីមទាំងឡាយ ដែលជួយ: 


  • ត្រួតពិនិត្យសម្ពាធឈាមរបស់អ្នក 
  • ជួយរក្សាតុល្យភាពជាតិទឹកខាងក្នុងរបស់អ្នក 
  • ផលិតកោសិកាឈាមក្រហម និង ជួយរក្សាការថែរក្សាសមាសភាពឈាម និង កម្រិតនៃ pH របស់អ្នក
  • រក្សាឆ្អឹងរឹងមាំនិងមានសុខភាពល្អនិងជួយរករក្សាតុល្យភាពខនិជ
they keep the proper balance of salts and acids in our body, produce hormones and enzymes which help to:

  • control your blood pressure
  • help to keep your internal water balance
  • make red blood cells and help maintain your blood composition and pH levels
  • maintain strong and healthy bones and help to keep mineral balance
ក្រលៀនរបស់អ្នក គឺ ជាមេនៃគីមីរបស់រាងកាយ អន្តរាគមន៍នៅក្នុងដំណើរការជាច្រើន  និង តុល្យ ភាពក្នុងរាងកាយ និង ត្រួតពិនិត្យមុខងារដ៏សំខាន់របស់រាងកាយជាច្រើន ។ តួនាទីដ៏ចំបង របស់ក្រលៀន គឺ យកកាកសំណល់ចេញពីឈាម និង លុបបំបាត់វាតាមរយះទឹកមូត្រ ។ ដើម្បីយក កាកសំណល់ទាំងនេះ និង បរិមាណជាតិទឹកលើសលប់ នោះឈាមហូរចូលទៅកាន់ក្រលៀនតាម រយៈសរសៃឈាមក្រលៀន នោះឈាមត្រូវបានសម្អាតក្នុងក្រលៀន ខណៈដែលឈាមឆ្លងកាត់ តាមរយៈតម្រងដ៏តូចៗ ជាច្រើនដែលគេហៅថា nephrons (រូបភាពខាងលើ) ។ 

Nephrons គឺ ជាអង្គភាពការងារមូលដ្ឋានរបស់ក្រលៀន ក្នុងការគ្រប់គ្រងនៃការបង្កើតទឹកមូត្រ ។ ក្រលៀនមួយមាន nephrons ប្រមាណជា១លាន ហើយ nephron នីមួយៗ មានបរិធានតម្រងមួយ ដែលត្រូវបានគេហៅថា glomerulus ។ 

ផ្នែកខាងក្នុងនៃក្រលៀន មានតម្រងដ៏តូចឆ្មាប្រហែល ១ លាន ដែលគេហៅថា nephrons ដែល ច្រុះសម្អាតឈាមខណៈដែលឈាមបានឆ្លងកាត់តាមរយៈ nephron ពេលនោះទឹក និង កាក សំណល់ត្រួវបានយកចេញ ។ ភាគច្រើននៃទឹកបញ្ចូនត្រឡប់ទៅឈាមវិញ ហើយកាកសំណល់ ទាំងឡាយ ប្រមូលផ្តុំនៅក្នុងប្លោកនោម បន្ទាប់មកបានចាកចេញពីរាងកាយជាទឹកមូត្រ (wee)

Your kidneys are master chemists of the body, intervene in many processes and balances in the body and control many vital body functions. The major role of the kidneys is to remove waste from the blood and eliminate it in the urine. To remove this waste and extra water, blood enters the kidney through the renal artery; blood is then cleaned in the kidney as it passes through tiny filters called nephrons (picture above). 

The nephrons are the basic working units of the kidneys, controlling the formation of urine. One kidney contains about one million nephrons, and each nephron contains a filtering apparatus called a glomerulus. 

Inside each kidney there are about one million tiny units called nephrons which filter blood as it passes through each nephron and water and waste products are removed. Most of the water returns to the blood, the waste products collect in the bladder then leave the body as urine (wee)


តើក្រលៀនអាចរងការខូតខាតដោយប្រការអ្វីខ្លះ?


ភាគច្រើនបំផុតនៃជម្ងឺក្រលៀន គឺ វាយប្រហារទៅលើ nephrons ។ ពេលខ្លះជម្ងឺខ្សោយក្រលៀន អាចកើតឡើងយ៉ាងឆាប់រហ័ស ឧទាហរណ៍ បណ្ដាលមកពីការបាត់បង់ឈាមច្រើនមួយរំពេច ឬ ដោយសារគ្រោះថ្នាក់មួយ ។ ការធ្លាក់ចុះមួយរំពេចនៃមុខងាររបស់ក្រលៀន ត្រូវបានគេហៅថា ជម្ងឺខ្សោយក្រលៀនស្រួចស្រាល ។ ជាញឹកញាប់បញ្ហានេះមានរយះពេលខ្លីក៏ប៉ុន្តែ ជួនកាលអាចនាំ ឱ្យមានការខូចខាតយូរអង្វែងដល់ក្រលៀន ។ 

ជាញឹកញាប់មុខងារនៃក្រលៀនបន្តធ្លាក់ដុនដាបក្នុងរយះពេលជាច្រើនឆ្នាំ (មិនមែនភ្លាមៗ) ។ វាជា ព័ត៌មានដ៏ល្អប្រពៃ ពីព្រោះថាប្រសិនបើជម្ងឺក្រលៀនអាចត្រូវបានរកឃើញភ្លាមៗ នោះជីវឹតនៃ ក្រលៀនរបស់អ្នកអាចមានរស់រៀនបានយូរ និង ធ្វើឱ្យអារម្មណ៍របស់អ្នកល្អប្រពៃរយះពេលយូរ អង្វែងតាមការដែលអាចធ្វើទៅបាន តាមរយះការប្រើប្រាស់ថ្នាំសង្កូវ ការផ្លាស់ប្តូររបបអាហារ និង របបរស់នៅ ។

WHAT CAN GO WRONG WITH THE KIDNEYS?

Most kidney diseases attack the nephrons. Sometimes kidney failure can happen quickly, caused for example by a sudden loss of large amounts of blood or an accident. A sudden drop in kidney function is called Acute Kidney Failure and is often short lived, but can occasionally lead to lasting kidney damage. 

More often kidney function worsens over a number of years.This is actually good news, because if kidney disease is found early, medication, dietary and lifestyle changes can increase the life of your kidneys and keep you feeling your best for as long as possible.

ជម្ងឺក្រលៀនរ៉ាំរ៉ៃជំងឺមានន័យដូចម៉្តេច? 

ប្រសិនបើអ្នកបាត់បង់លើសពី ១/៣ នៃមុខងារនៃក្រលៀនរបស់អ្នកក្នុងរយះពេល៣ខែ នោះវាត្រូវ បានគេហៅថាជម្ងឺក្រលៀនរ៉ាំរ៉ៃ (Chronic Kidney Disease) ។
ពេលខ្លះ ជម្ងឺក្រលៀនបណ្តាលអោយក្រលៀនឈប់ដំណើរការ ដែលតម្រូវអោយឆ្លងកាត់ការ ព្យាបាល របៀប  dialysis (ម៉ាសីុនលាងឈាម) ឬ ប្តូរក្រលៀន ដើម្បីរក្សាជីវិតរស់រានរបស់អ្នក។ការរកឃើញនៅដំណាក់កាលដំបូង និង ការព្យាបាលអាចទប់ស្កាត់ការខូចខាតក្រលៀន និង សេច ក្តីតម្រូវការនៃការលាងឈាម និង ការវះកាត់កាត់ប្តូរក្រលៀនទាំងស្រុង ។

ប្រសិនបើអ្នកត្រូវបានធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យថា មានជម្ងឺក្រលៀនរ៉ាំរ៉ៃ  នេះបានសេចក្តីថាក្រលៀនរបស់ អ្នកមិនបានដំណើរការល្អដូចធម្មតា ។  ជម្ងឺក្រលៀនត្រូវបានគេហៅថា "ជម្ងឺស្ងាត់ ជាញឹកញាប់វា គ្មានការព្រមានជាមុននោះឡើយ ។ 

វាមិនមែនជារឿងចម្លែកនោះឡើយសម្រាប់អ្នកដែលបានបាត់បង់រហូតដល់ទៅ ៩០% នៃមុខងារនៃ ក្រលៀន មុនពេលរោគសញ្ញាណាមួយបានលេចធ្លោយលឡើង ។ 

មនុស្សអាចរស់នៅក្នុងជីវិតសឹងតែធម្មតា ទោះជាមុខងាររបស់ក្រលៀនមានត្រឹមតែ ២០ ភាគរយនៃ មុខងារសរុប ។

នៅពេលដែលរោគសញ្ញាចាប់កើតមានឡើងដំបូងបង្អស់ រោគសញ្ញាជាទូទៅរួមមាន ដូចជាភាព អស់កម្លាំងជាទូទៅ ឬ រមាស់ ។ 

ខណៈដែលជម្ងឺក្រលៀនកាន់តែរីករាលដាល រោគសញ្ញាអាចរួមបញ្ចូលការផ្លាស់ប្តូរនៅក្នុងទឹកមូត្រ (បន្ថយភាគនៃទឺកមូត្រ ប្រែព៌ណ មានឈាម ឬ ខ្ទុះ) ការចង្អោរ និង ការក្អួត និង ការបាត់បង់ចំណង់ អាហារ។

រោគសញ្ញាផ្សេងៗទៀត រួមមានការហើមឬស្ពឹកដៃជើង (ដោយសារតែការផ្ទុកទឹកក្នុងរាងកាយ) ភាព ទន់ខ្សោយ និង ភាពសន្លឹមល្ហឹតល្ហៃ ស្បែកប្រែព៌ណងងឹត និង ការឈឺចាប់សាច់ដុំ។

មនុស្សប្រមាណជា ៥០ នាក់ បានបាត់បង់ជីវិតក្នុងមួយថ្ងៃ ទាក់ទងនឹងជម្ងឺក្រលៀននេះ ។

What does Chronic Kidney Disease mean?

If you lose over 1/3 of your kidney function for over 3 months, it is called Chronic Kidney Disease or CKD. 

Sometimes kidney disease leads to kidney failure, which requires dialysis or a kidney transplant to keep you alive. Early detection and treatment can help prevent kidney failure and the need for dialysis or transplant treatment.

If you are diagnosed with CKD, this means that your kidneys have been damaged and are not working as well as they should normally. Kidney disease is called a ‘silent disease’ as there are often no warnings.

It is not uncommon for people to lose up to 90% of their kidney function before getting any symptoms.

People can live a near normal life with as little as 20 percent of their total kidney function.

When symptoms do occur the initial signs may be general, such as feeling tired or generalised itching.

As kidney disease progresses, symptoms can include changes in the urine (reduced volume, discolouration, blood or pus), nausea and vomiting and appetite loss.

Other symptoms include swollen or numb hands and feet (because of water retention), weakness and lethargy, darkened skin and muscle cramps.

About 50 people a day die of a kidney related disease.


អានអត្ថបទដើម/បន្ថែម How Our Kidney Work

Thursday, July 24, 2014

កាត់បន្ថយជាតិអាសីុដក្នុងរាងកាយ (Reduce Body Acidty)

ដកស្រង់ពីអត្ថបទ Reduce Body Acidity


កាត់បន្ថយជាតិអាសីុដក្នុងរាងកាយ

នៅពេលដែលយើងបរិភោគអាហារសម្បូរទៅដោយជាតិអាស៊ីដ ច្រើនជាងអាហារអាល់កាឡាំង នោះអាសុីដក្នុងឈាមរបស់យើងបានកើនឡើង វាធ្វើអោយឈាមកាន់តែខាប់ទ្បើង ហើយ បណ្តាលអោយចរន្តឈាមថយចុះ (មិនដំណើរការល្អប្រពៃ) ។ ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំនៃការទទួល អាហាររបៀបនេះជាបន្តបន្ទាប់ នោះជម្ងឺជាច្រើនអភិវឌ្ឍ ។ 

បញ្ជីនៃអាហារអាស៊ីត\មួយចំនួន

អាហារសម្បូរទៅដោយសារជាតិប្រូតេអ៊ីន និង ជាតិខ្លាញ់ច្រើន ផលិតផលសាច់    ផលិតផលទឹក ដោះគោ អាហារចម្អិនស្រាប់ អាហារកែច្នៃ ម្សៅ និង ផលិតផលសម្បូរទៅដោយស្ករ ។ 

កត្តាផ្សេងទៀត: កង្វះដំណេក ភាពតានតឹងរយះពេលយូរ ការជក់បារី ការសេពគ្រឿងស្រវឹង។ 

ផ្លែឈើស្រស់ និង បន្លែមួយចំនួនបន្លែងអាល់កាឡាំងច្រើនជាងផ្លែឈើស្រស់ និង បន្លែដទៃទៀត ។ នេះជាវិធីងាយស្រួលផលិតទឹកដែលជួយកាត់បន្ថយជាតិអាសុីដក្នុងរាងកាយ។ 

គ្រឿងផ្សំ: 
- ផ្លែត្រសក់ ១ផ្លែ
- បន្លែ celery ២ធាង 
- ទឹក wheatgrass ១ អោន 
- ផ្លែក្រូចឆ្មា ១ ភាគ ៤ នៃផ្លែ 
- ទឹកកក (តាមចណង់ចំណុលចិត្ត) 


REDUCE BODY ACIDITY

When we eat more acidic foods over alkaline foods, our blood acidity increases, it thickens blood and causes poor blood circulation. Over many years of faulty eating like this, diseases develop.

List of some acidic foods: High protein and high fat foods, meat products, dairy products, cooked foods, processed foods, flour and sugar products.

Other factors: Lack of sleep, prolonged stress, smoking, alcohol.

Fresh fruits and vegetables are alkalizing, some more than others. Here's an easy-to-make juice that helps to reduce body acidity.

JUICE RECIPE:

- 1 cucumber
- 2 ribs of celery
- 1 oz wheatgrass juice
- ¼ lemon
- Some ice cubes  (optional)

Recipe by: www.juicing-for-health.com

Wednesday, July 23, 2014

probiotics អាចបន្ថយសម្ពាធឈាម (Probiotics can lower blood pressure)





យោងតាមលទ្ធផលនៃការពិនិត្យទិន្នន័យនៃការសាកល្បងចំនួន ៩ ដែលមានការចូលរួមអំពី សំណាក់  "អ្នកជម្ងឺជាង ៥៤០ នាក់ " ក្រុមអ្នកស្រាវជ្រាវអូស្ត្រាលីនៃវិទ្យាស្ថានសុខភាព និង សាលា វេជ្ជសាស្ត្រ Griffith បានបង្ហាញថាបាក់តេរីដែលរស់រានមានជីវឹត  ហើយត្រូវបានរកឃើញនៅក្នុង probiotics  yoghurts អាចជួយបញ្ចុះកម្រឹតសម្ពាធឈាម។


តើ probiotics ជាអ្វី?

probiotics គឺ ជាសារពាង្គកាយខ្នាតតូចដែលរស់រានមានជីវឹត ជាទូទៅមាននៅក្នុងពោះវៀន ត្រូវ បានរកឃើញនៅក្នុង yoghurt និង ផលិតផលទឹកដោះគោ (ផលិតផលងំដោយមេ ទឹកដោះគោជូរ) និង ថ្នាំបន្សំប្រភេទ probiotics  ផងដែរ ។

According to the results of examining data from nine trials, that involved more than 540 patients, Australian researchers from Griffith Health Institute and School of Medicine indicated that the live bacteria found in probiotic yoghurts might help low blood pressure levels 



What are probiotics?

Probiotics are live micro-organisms commonly occur in the gut, are found in yoghurt and dairy products (fermented and sour milk and cheese) probiotic supplements .

អានអត្ថបទដើម Probiotics can lower blood pressure

http://www.tv3.ie/entertainment_article.php?locID=1.803.1098&article=140789

Tuesday, July 22, 2014

សាច់ជ្រូកចៀន/អាំង (Grilled/Pan-Fried Pork - Thịt Heo Chiên/Nướng)


គ្រឿងផ្សំ

អាស្រ័យលើចំនួនមនុស្ស (សាច់ជ្រូកផ្នែកខាងស្មា pork Shoulder  ហាន់/កាត់ស្តើងល្មម - ងាយ ស្រួលក្នុងការចម្អឹន) 
ទឹកសីុអីុវ ៤ ស្លាបព្រាបាយ  
ទឹក Hoisin ៨ ស្លាបព្រាបាយ  
ប្រេងអូលីវ ឬ ប្រេងឆា ៤ ស្លាបព្រាបាយ 
ស្ករស  ស្លាបព្រាបាយ (អាចប្រើប្រាស់តឹច បើមិនចូលចិត្តផ្អែម)
ខ្ទឹមសម្សៅ ១ ស្លាបព្រាបាយ ឬ ខ្ទឹមស ៤ - ៥ ក្លែប (បុកអោយម្មត់) 
ពងមាន់២ សម្រប់ប្រឡាក់សាច់

Ingredient
Pork Shoulder (subject to numbers of people, pork shoulder that are cut into thin strips - easy to cook)
4 tablespoons of Soy Sauce
8 tablespoons of Hoisin Sauce
4  tablespoons of Olive Oil
4  tablespoons of Sugar 
1  tablespoons of Garlic Powder or 4-5 cloves of Garlic, pasted
2 Eggs, for tenderize the meat


លាយគ្រឿងទេសទាំងអស់នៅក្នុងចានប្រឡាក់សាច់ លើកលែងតែស៊ុត ។ កូរបញ្ចូលគា្ន រួចដាក់ សាច់ចូលដើម្បីប្រឡាក់ - ផ្អាប់ទុកពីរបីម៉ោង ឬ មួយយប់ ។

in a mixing bowl combine all the ingredients except eggs. Mix well. Add meat and marinate for a few hours or overnight.


កន្លះម៉ោងមុនពេលចម្អិនគោះពងមាន់នៅក្នុងកូរបំបែកវា។ ផ្ទេរសាច់ពីចាន់ប្រឡាក់សាច់ (ចាក់ទឹក ប្រឡាក់សាច់នោះចោល ប្រសិនបើមានសេសសល់) រួចចាក់ពងមាន់នោះពីលើ។ ហើយច្របល់វា ជាមួយសាច់ ។ ផ្អាប់ទុកប្រមាណជាកន្លះម៉ោងមុនពេលចៀន ឬ អាំង ។

Half an hour before cooking, mix eggs in a mixing bowl. Transfer meat (discard the sauce if any) into the egg bowl. Mix well. Let it sit for at least half an hour before pan-frying or grilling.



អ្នកចូលនិវត្ត: ជម្ងឺអង្គុយអាចសម្លាប់អ្នក (Retirees: Sitting Disease May Be Killing You)


យោងតាមលោក James Levine អាយុ៥០ ឆ្នាំនិង ជាសហនាយកនៃដំណោះស្រាយភាពធាត់ជ្រុល ហួស នៅគ្លីនិក Mayo  នាក្នុងទីក្រុង Phoenix និង សាកលវិទ្យាល័យរដ្ឋអារីហ្សូណា និង ជាអ្នក និពន្ធសៀវភៅក្រោមចំណងជើង "ងើបឡើង មូលហេតុដែលកៅអីរបស់អ្នកអាចសម្លាប់អ្នក ហើយ អ្វីដែលអាចធ្វើ" ("Get Up! Why Your Chair Is Killing You and What You Can Do About It") លោកមានប្រសាន៏ថា "មានជម្ងឺរ៉ាំរ៉ៃចំនួន ៣៤ ដែលទាក់ទិនជាមួយការអង្គុយច្រើនហួសហេតុ ពេក រួមមានជម្ងឺទឹកនោមផ្អែម ប្រភេទ ២ អោនភាពក្នុងការចងចាំ ភាពពិការចំពោះ បុគ្គលមាន អាយុលើសពី ៦០ ឆ្នាំ និង ការស្លាប់ពីជម្ងឺមហារីក ជម្ងឺបេះដូងនិងជម្ងឺ ដាច់សរសៃឈាម ខួរក្បាល 


According to James Levine, 50, co-director of Obesity Solutions at the Mayo Clinic in Phoenix and Arizona State University and author of the book "Get Up! Why Your Chair Is Killing You and What You Can Do About It", says  "there are 34 chronic diseases and conditions associated with excess sitting, including Type 2 diabetes, cognitive decline, disability in people over 60, and death from cancer, heart disease and stroke"



លោកមានប្រសាន៏ថា ការដើរ ការរត់ ការហែលទឹក ឬ ការធ្វើសកម្មភាពរាងកាយដទៃទៀត យ៉ាង ហោចណាស់ ៣០ នាទី ជារៀងរាល់ថ្ងៃ វាជាការដ៏អស្ចារ្យមួយសម្រាប់សុខភាពរបស់អ្នក  ក៏ប៉ុន្តែវា មិនគ្រប់គ្រាន់ ដើម្បីទប់ស្កាត់ អសកម្មភាពពេញមួយថ្ចៃនោះឡើយ​ ។ អ្នកត្រូវតែធ្វើចលនា យ៉ាងហោចណាស់ ១០ នាទីជារៀងរាល់ម៉ោង ។


a brisk walk, jog, swim or do other physical activities for at least 30 minutes daily, it's great for your health, but not enough to offset being sedentary the rest of the day you still need to move for at least 10 minutes every hour

អានអត្ថបទដើម >>> Retirees: Sitting disease may be killing you
http://www.9news.com/story/life/2014/07/19/dangers-of-sitting/12898355/

Monday, July 21, 2014

Two HIV-positive men cleared of virus after bone marrow transplant, researchers say

Professor David Cooper says the two HIV positive patients who have been cleared of virus are being closely monitored.
Professor David Cooper says the two HIV positive patients who have been cleared of virus are being closely monitored.

Two HIV-positive men have been cleared of the virus after a bone marrow transplant, Australian researchers report.

The patients, who want to remain anonymous, were treated at Sydney's St Vincent's Hospital and have undetectable levels of HIV.

The results are being presented as part of the 20th International AIDS conference in Melbourne, which is going ahead despite a number of delegates being killed in the Malaysia Airlines tragedy.

University of NSW Kirby Institute's Professor David Cooper says the results herald a new direction in HIV research.

"We are so pleased that both patients are doing reasonably well years after the treatment for the cancers and remain free of the cancer and virus," Professor Cooper said.

While both men were cleared of the virus, they remain on antiretroviral therapy as a protective measure.

In one case, the patient had a successful bone marrow transplant for non-Hodgkin's lymphoma. His donor had one of two possible copies of a gene that gives protection against HIV.

But in the second case, the man had a bone marrow transplant for acute myeloid leukaemia with a donation that did not have the gene protecting against HIV.

Bone marrow transplants not the cure for HIV/AIDS

Until this research, the only person considered to have cleared HIV is an American man, Timothy Ray Brown, who had bone marrow transplants in 2007 and 2008.

His donor had both copies of the gene that protects against HIV. 

Mr Brown was able to stop antiretroviral therapy and remains clear of virus. But when two patients in Boston had transplants without the gene mutation, the virus returned after antiretroviral treatment ceased.


Experts stress that while the Sydney results are significant, bone marrow transplants are not a cure for HIV, as it remains a costly and potentially dangerous procedure.

The two Sydney patients are being closely monitored to see if there is any residual virus and how it can be controlled.

Professor Cooper says working out where the remains of the virus are hiding has become the big scientific question in HIV/AIDS research.

"It will be essential to understand in order to achieve a cure," he said.

Researchers say the results offer new hope for HIV-positive people with leukaemia and lymphoma.

"For the time being, the Sydney results mean more people who are suitable for bone marrow transplants could participate in clinical trials," UNSW Kirby Institute's Dr Kersten Koelsch said.

AIDS conference to honour plane crash victims

Thousands of HIV researchers, advocates and journalists from 200 countries will be in Melbourne from July 20 to 25 for AIDS 2014, the largest health conference ever hosted in Australia.

This year's conference has been marred by the deaths of scores of delegates on board the Malaysia Airlines jet that was shot down over eastern Ukraine.

About 100 of the 298 people killed on the downed jet were heading to the AIDS conference, including researchers, health workers, activists and people living with HIV.

Conference chairwoman Professor Sharon Lewin says the event will go ahead in honour of their colleagues.

"Everyone in the audience, and I know everyone on the organising committee, is feeling so torn, feeling such sadness."

Victorian Premier Denis Napthine agrees.

"They would want us to use this loss to increase our efforts here and across the world to pursue their goal to end the loss and harm caused by AIDs and HIV across the world," he said.

It has been confirmed that the victims include renowned HIV researcher Professor Joep Lange and his wife, along with Glen Thomas from the World Health Organisation.

Sunday, July 20, 2014

ត្រប់ដុតសាច់គោ Ragout (Roast eggplants with buttery beef ragout (karniyarik)

null

Ingredients


4 (about 800 g) small eggplants
olive oil, to drizzle
50 g butter
1 tsp vegetable oil
1 onion, finely chopped
2½ tbsp finely chopped flat-leaf parsley
3 garlic cloves, crushed
250 g minced beef
3 small tomatoes, 2 finely chopped, 1 thinly sliced
1½ tbsp tomato paste
yoghurt combined with crushed garlic and a chopped salad of tomato, cucumber, flat-leaf parsley and lemon juice, to serve

Instruction 

Preheat oven to 180°C. Pierce eggplants all over with a fork. Drizzle with oil and rub into skin. Place on an oven tray and roast, turning occasionally, for 35 minutes or until soft.

Melt butter with oil in a large frying pan over medium heat. Add onion, parsley and ½ tsp salt, and cook, stirring, for 4 minutes or until mixture is light golden. Add garlic and cook for 1 minute or until fragrant. Add beef and cook, breaking up any lumps, for 4 minutes or until meat starts to brown.

Add chopped tomatoes and cook, stirring, for 2 minutes or until softened. Stir in tomato paste and 125 ml water. Stir to dissolve paste, bring to the boil, then reduce heat to low. Cover and simmer for 15 minutes or until liquid is reduced by one-third. If the meat becomes dry, add a little water. Remove from heat and cover.

Remove eggplants from oven and increase heat to 200°C. Transfer the eggplants to an ovenproof dish large enough for eggplants to fit snugly. When cool enough to handle, using a sharp knife, split eggplants lengthwise, cutting two-thirds of the way into the flesh, leaving base and stem of the eggplants intact.

Gently pull the eggplants open as you would a baked potato to create a bed for the beef mixture. Divide the beef mixture among eggplants and top each with a few tomato slices.

Roast for 10 minutes or until tomato is softened and beef is slightly browned. Drizzle over the pan juices and serve with garlic yoghurt and salad.




Photography by Chris Chen.

Saturday, July 19, 2014

ភាពអស់កម្លាំង (Fatigue)


ភាពអស់កម្លាំងផ្នែក/ខាងរាងកាយ និង ខាងផ្លូវចិត្ត (physical fatigue and psychological fatigue)


អស់កម្លាំង គឺ ជាអារម្មណ៍នៃភាពល្ហឹតល្ហៃ ភាពអស់កំលាំង ឬ ភាពកង្វះថាមពលដែលមិនបាត់ ទៅវិញ ខណៈដែលអ្នកសម្រាក ។ មនុស្សអាចមានអារម្មណ៍ថាអស់កម្លាំង - ផ្នែក/ខាងរាងកាយ ឬ ខាងផ្លូវចិត្ត (physical fatigue or psychological fatigue) ។ 

អស់កម្លាំងផ្នែក/ខាងរាងកាយ នោះសាច់ដុំរបស់អ្នកមិនអាចធ្វើចលបានងាយស្រួលដូចប្រក្រតី ។ អ្នកប្រហែលជាអាចកត់សម្គាល់ឃើញ ខណៈដែលអ្នកឡើងជណ្តើរដោយយូរថង់គ្រឿងទេសនៅ ជាប់នឹងខ្លួន ។

អស់កម្លាំងខាងផ្លូវចិត្ត វាអាចជាការលំបាកក្នុងការផ្តោតអារម្មណ៍បានយូរដូចប្រក្រតី ។ ក្នុងករណី ធ្ងន់ធ្ងរ អ្នកមានអារម្មណ៍ថា មិនចង់ងើបពីគ្រែនៅពេលព្រឹក និង ធ្វើសកម្មភាពប្រចាំថ្ងៃធម្មតារបស់ អ្នក  

Fatigue is a feeling of weariness, tiredness, or lack of energy that does not go away when you rest. People may feel fatigued – in body or mind (physical fatigue or psychological fatigue).


With physical fatigue, your muscles cannot do things as easily as they used to. You might notice this when you climb stairs or carry bags of groceries. 

With psychological fatigue, it may be difficult to concentrate for as long as you used to. In severe cases, you might not feel like getting out of bed in the morning and doing your regular 
daily activities. 

រោគសញ្ញា 

ការអស់កម្លាំង អាចបណ្តាលឱ្យមានរោគសញ្ញាមួយចំនួនធំ ទាំងផ្នែក/ខាងរាងកាយ ទាំងខាងផ្លូវចិត្ត និង អារម្មណ៍ដទៃទៀត ក្នុងនោះរួមមាន: 
  • អស់កម្លាំងរ៉ាំរ៉ៃ ឬ ងងុយគេង 
  • ឈឺក្បាល 
  • វិលមុខ 
  • ឈឺ  ឬ ចុកចាប់ក្នុងសាច់ដុំ  
  • សាច់ដុំមានសភាពទន់ខ្សោយ 
  • ចលនាសាច់ដុំធ្លាក់ចុះ និង មិនមានសកម្មភាពដូចប្រក្រតី 
  • ឱនភាពក្នុងការសម្រេចចិត្ត និង ការពិចារណា 
  • អារម្មណ៏មិនល្អ ឆាប់ខឹងឆេវឆាវ 
  • បាត់បង់ចំណង់អាហារ 
  • មុខងារប្រព័ន្ធភាពស៊ាំធ្លាក់ថយចុះ 
  • មើលឃើញរូបភាពមិនច្បាស់/ភ្នែកព្រឹល 
  • បញ្ហាការចងចាំអំពីរើងទើបតែកន្លងទៅភ្លាមៗ 
  • បញ្ហាក្នុងការផ្តោតអារម្មណ៍ 
  • មមើលមមាល 
  • ធ្លាក់ថយចុះសមត្ថភាពក្នុងការយកចិត្តទុកដាក់ទៅលើបញ្ហាកន្លងផុតទៅភ្លាមៗ 
  • ការជម្រុញលើកទឹកចិត្តមានកម្រឹតទាប។
Symptoms

Fatigue can cause a vast range of other physical, mental and emotional symptoms including:
  • Chronic tiredness or sleepiness
  • Headache
  • Dizziness
  • Sore or aching muscles
  • Muscle weakness
  • Slowed reflexes and responses
  • Impaired decision-making and judgement
  • Moodiness, such as irritability
  • Appetite loss
  • Reduced immune system function
  • Blurry vision
  • Short-term memory problems
  • Poor concentration
  • Hallucinations
  • Reduced ability to pay attention to the situation at hand
  • Low motivation.
មូលហេតុចំបងចំនួន ៣ ដែលបង្កអោយអស់កម្លាំង រួមមាន: 

មូលហេតុវេជ្ជសាស្រ្ត - ការអស់កម្លាំងមិនឈប់ឈរអាចប្រហែលជា សញ្ញានៃជម្ងឺមួយ ដូចយ៉ាង ជម្ងឺក្រពេញទីរ៉ូអ៊ី ជម្ងឺបេះដូង ឬ ជម្ងឺទឹកនោមផ្អែម។

មូលហេតុដែលទាក់ទងនឹងរបៀបរស់ - ជាញឹកញាប់អារម្មណ៍នៃភាពអស់កម្លាំង តែងតែមានមូល ហេតុជាក់ស្តែង ដូចជាកង្វះការទទួលទានដំណេក ធ្វើការងារហួសកំលាំង ឬ មានទម្លាប់មិនល្អ។

ការព្រួយបារម្ភ និង ភាពតានតឹង (ខាងផ្លូវចិត្ត) - អស់កម្លាំង គឺ ជារោគសញ្ញាទូទៅនៃបញ្ហាសុខភាព ផ្លូវចិត្ត ដូចជាកាន់ទុក្ខ និង ជម្ងឺ ធ្លាក់ទឹកចិត្ត ហើយអាចនឹងអមដោយសញ្ញា និង រោគសញ្ញាផ្សេងៗ ទៀត រួមមានការឆាប់ខឹងរួមនិងកង្វះការលើកទឹកចិត្ត។

3 main causes that can trigger fatigue include:

Medical causes – unrelenting exhaustion may be a sign of an underlying illness, such as a thyroid disorder, heart disease or diabetes.

Lifestyle-related causes – feelings of fatigue often have an obvious cause, such as sleep deprivation, overwork or unhealthy habits.

Emotional concerns and stress – fatigue is a common symptom of mental health problems, such as depression and grief, and may be accompanied by other signs and symptoms, including irritability and lack of motivation.

មូលហេតុវេជ្ជសាស្រ្ត 

ជម្ងឺនិងបញ្ហាជាច្រើនអាចបង្កឱ្យអស់កម្លាំង រួមទាំង: 

  • ជម្ងឺគ្រុនផ្តាសាយ 
  • ជម្ងឺគ្រុនប្រភេទ Glandular (ពីដើមឡើយត្រូវគេទទួលស្គាលថាជារោកបណ្តាលពីការថើប "Kissing disease" វាច្រើនកើតមានឡើងចំពោះមនុស្សពេញវ័យ បណ្តាលឱ្យគ្រុនក្តៅខ្លួន ឈឺ បំពង់ក និង ហើមកូនកណ្ណុរ)
  • ជម្ងឺស្លេកស្លាំង (ដែលទូទៅហៅថាជម្ងឺខ្វះឈាមក្រហម)
  • បញ្ហានៃការទទួលទានដំណេក ដូចជា បញ្ហាផ្លូវដង្ហើមខណៈទទួលទានដំណេក រោគកន្រ្តាក់ ជើង 
  • អស់កម្លាំងរ៉ាំរ៉ៃ "Chronic Fatigue Syndrome ឬ ជម្ងឺ Myalgic Encephalopathy
  • ជម្ងឺក្រពេញទីរ៉ូអ៊ី - មិនដំណើរការល្អប្រពៃ និង មិនបានផលិតអរម៉ូនបានគ្រប់គ្រាន់ (hypothyroidism
  • ជម្ងឺរលាកថ្លើម 
  • ជម្ងឺរបេង 
  • ឈឺចាប់រ៉ាំរ៉ៃ 
  • ជម្ងឺ Coeliacដែលទូទៅយើងតែងហៅថា ជម្ងឺរលាកពោះវៀនតូច (ជាប្រភេទជម្ងឺនៃប្រព័ន្ធ ភាពសាុំមួយ បង្កការខូចខាតដល់ស្រទាប់ខាងក្នុងនៃ ពោះវៀនតូច)  
  • ជម្ងឺ Addision's (ជាជម្ងឺដ៏កម្រមួយ ដែលបង្កឡើងដោយអសមត្ថភាពនៃក្រពេញផ្នែកខាងលើ នៃក្រពេញតម្រងនោមក្នុងការបង្កើតអ័រម៉ូនគ្រប់គ្រងបានគ្រប់គ្រាន់) 
  • ជម្ងឺវង្វែងប្រភេទ Parkinson 
  • បញ្ហាបេះដូង 
  • មេរោគអេដស៍ 
  • ជម្ងឺមហារីក 
  • ថ្នាំពេទ្យមួយចំនួន
Medical causes

Many diseases and disorders can trigger fatigue, including:
  • The flu
  • Glandular fever
  • Anaemia
  • Sleep disorders, such as sleep apnoea or restless leg syndrome
  • CFS/ME (formerly known as chronic fatigue syndrome or myalgic encephalopathy)
  • Hypothyroidism
  • Hepatitis
  • Tuberculosis
  • Chronic pain
  • Coeliac disease
  • Addison’s disease
  • Parkinson’s disease
  • Heart problems
  • HIV
  • Cancer
  • Certain medications.
មូលហេតុទាក់ទងនឹងបៀបរស់នៅ

ជម្រើសនៃរបៀបរស់នៅធម្មតា ដែលអាចបណ្តាលអោយអស់កម្លាំង រួមមាន:
  • កង្វះការទទួលទានដំណេក - ជាធម្មតាមនុស្សពេញវ័យ ត្រូវការទទួលទានដំណេកប្រមាណ ជា ៨ ម៉ោង នារាត្រីនីមួយ ។ 
  • ការទទួលទានដំណេកច្រើនពេក - មនុស្សពេញវ័យទទួលទានដំណេកច្រើនជាង ១១ ម៉ោង ក្នុងមួយថ្ងៃ អាចនាំឱ្យងងុយគេងនាពេលថ្ងៃ ។ 
  • គ្រឿងស្រវឹងនិងថ្នាំ - គ្រឿងស្រវឹង គឺ ជាថ្នាំនៃជម្ងឺធ្លាក់ទឹកចិត្ត ដែលបន្ថយលទ្ធភាពនៃប្រព័ន្ធ សរសៃប្រសាទ និង រំខានដល់លំនាំគេងធម្មតា។ ថ្នាំដទៃទៀត ដូចជា បារី និង ជាតិកាហ្វេអ៊ីន ជំរុញលទ្ធភាពប្រព័ន្ធនៃសរសៃប្រសាទ ហើយអាចបណ្តាលឱ្យគេងមិនលក់។ 
  • ការរំខានការទទួលទានដំណេក - ការរំខានដល់ការទទួលទានដំណេក អាចកើត មានឡើង ដោយសារតែមូលហេតុមួយចំនួន ឧទាហរណ៍ ការរំខានអ្នកជិតខាង កូនរបស់អ្នកធ្វើអោយ អ្នកភ្ញាក់នាពេលយប់ ដៃគូររបស់អ្នកគេងស្រមុក ឬ បរិស្ថានដំណេកមិនប្រពៃ ដូចយ៉ាង បន្ទប់គេងមានសភាពអាប់អួរ ។ 
  • កង្វះលំហាត់ប្រាណបានទៀងទាត់ និង ឥរិយាបទសុខស្រួល - សកម្មភាពរាងកាយ ត្រូវបាន គេស្គាល់ថា កែលម្អសម្បទាសុខភាព និង សុខុមាលភាព កាត់បន្ថយភាពតានតឹង និង ជួយ បង្កើនកម្រិតថាមពល ។ វាក៏អាចជួយអ្នកទទួលទានដំណេកផងដែរ ។ 
  • របបអាហារមិនប្រពៃ/មិនអំណោយផល  - របបអាហារដែលកម្រឹតមានផ្ទុកកាឡូរីទាប របប អាហារដែលមានផ្ទុកកម្រឹតកាបូអ៊ីដ្រាតទាប ឬ អាហារដែលមានផ្ទុកកម្រឹតថាមពលខ្ពស់ ដែលមានអាហារូបត្ថម្ភមកម្រឹតទាប មិនបានផ្តល់ដល់រាងកាយនូវថាមពលគ្រប់គ្រាន់ ឬ សារ ធាតុចិញ្ចឹមគ្រប់គ្រាន់ ដើម្បីដំណើរការរបស់គេ (រាងកាយ) បានល្អប្រពៃ ។ អាហារជំនួយ (ដើម្បីបង្កើនថាមពលភ្លាមៗ) ដូចជា សូកូឡា ឬ ភេសជ្ជៈដែលផ្ទុកសារជាតិកាហ្វេអីុន បាន ត្រឹមតែផ្តល់នូវការជម្រុញនៃថាមពលជាបណ្តោះអាសន្នតែប៉ុណ្ណោះ ហើយត្រូវបាត់បង់ទៅ វិញយ៉ាងឆាប់រហ័សនិងបង្កបញ្ហាអស់កម្លាំងកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរទៅវិញ ។ 
  • កត្តាផ្ទាល់ខ្លួន - ជម្ងឺផ្ទាល់ខ្លួន ឬ ការរងរបួសផ្ទាល់ខ្លួន ជម្ងឺ ឬ ការរងរបួសនៃសមាជិកក្នុងក្រុម គ្រួសារ  កាតព្វកិច្ចដ៏ច្រើនលើសលប់ (ឧទាហរណ៍ ធ្វើការពីរកន្លែង)  ឬ បញ្ហាហិរញ្ញវត្ថុក៏អាច បណ្តាលឱ្យអស់កម្លាំង ។
Lifestyle related causes

Common lifestyle choices that can cause fatigue include:
  • Lack of sleep – typically adults need about eight hours of sleep each night. 
  • Too much sleep – adults sleeping more than 11 hours per day can lead to excessive daytime sleepiness.
  • Alcohol and drugs – alcohol is a depressant drug that slows the nervous system and disturbs normal sleep patterns. Other drugs, such as cigarettes and caffeine, stimulate the nervous system and can cause insomnia.
  • Sleep disturbances – disturbed sleep may occur for a number of reasons, for example, noisy neighbours, young children who wake in the night, a snoring partner, or an uncomfortable sleeping environment such as a stuffy bedroom.
  • Lack of regular exercise and sedentary behaviour – physical activity is known to improve fitness, health and wellbeing, reduce stress, and boost energy levels. It also helps you sleep.
  • Poor diet – low kilojoule diets, low carbohydrate diets or high energy foods that are nutritionally poor don’t provide the body with enough fuel or nutrients to function at its best. Quick fix foods, such as chocolate bars or caffeinated drinks, only offer a temporary energy boost that quickly wears off and worsens fatigue.
  • Individual factors – personal illness or injury, illnesses or injuries in the family, too many commitments (for example, working two jobs) or financial problems can cause fatigue.
មូលហេតុទាក់ទងនឹងកន្លែងធ្វើការ



បញ្ហានៅកន្លែងការងារទូទៅអាចរួមបញ្ចូលអស់កម្លាំងដោយសារ: 
  • ការងារផ្លាស់ប្តូរម៉ោង/វែន - រាងកាយរបស់មនុស្សបានបង្កើតមកដើម្បីទទួលទានដំណេកនា ពេលយប់ ។ លំនាំនៃការទទួលទានដំណេកនេះ ត្រូវបានកំណត់ដោយផ្នែកតូចមួយនៃខួរ ក្បាល ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថាជានាឡិកាជីវសាស្រ្ត ។ និយោជិកធ្វើការផ្លាស់ប្តូរម៉ោង/វែន បានបំភ័ននាឡិកាជីវសាស្រ្តរបស់ពួកគេ ដោយការធ្វើការ ខណៈដែលរាងកាយរបស់ពួកគេ ត្រូវបានរៀបចំឡើងសម្រាប់ការទទួលទានដំណេក ។ 
  • ការអនុវត្តន៍នៅកន្លែងធ្វើការមិនល្អប្រពៃ - វាអាចបង្កើនកម្រិតទៅលើភាពអស់កម្លាំងរបស់ បុគ្គលម្នាក់ ។ នេះអាចរួមបញ្ចូលទាំង ម៉ោងមានរយះពេលវែង ការងារដែលត្រូវអនុវត្តដោយ កម្លាំងកាយមានសភាពយ៉ប់យឿន ម៉ោងការងារមិនទៀងទាត់ (ដូចជា ផ្លាស់ប្តូរម៉ោង/វែន) បរិស្ថានការងារដែលបង្កភាពតានតឹង (ដូចជា សំលេងរំខានលើសលប់ ឬ សីតុណ្ហាភាពខ្ពស់ ជ្រុល) ធ្វើការតែម្នាក់ឯង  ឬ គ្មានទំនាក់ទំនងជាមួយអ្នកដ៏ទៃ ឬ ការផ្តោតអារម្មណ៍ទៅលើភារ កិច្ចច្រំដែលៗ ។ 
  • ភាពតានតឹងនៅកន្លែងធ្វើការ - អាចបង្កឡើងដោយកត្តាមួយចំនួនធំ ដែលរួមមាន ការមិន ពេញចិត្តការងារ បន្ទុកការងារធ្ងន់ ជម្លោះជាមួយមេការ ឬ មិត្តរួមការងារ  ការគំរាមកំហែង, ការផ្លាស់ប្តូរមិនឈប់ឈរ ឬ ការគំរាមកំហែងដល់សន្តិសុខការងារ។ 
  • នឿយហត់ - អាចពណ៌នាថា ជាការខិតខំប្រឹងប្រែងខ្លាំង ទៅលើផ្នែក/ជ្រុងមួយនៃជីវិត ខណៈដែលមិនបានយកចិត្តទុកដាក់លើបញ្ហាអ្វីៗផ្សេងទៀត ។  វឹកវល់នឹងការងារ - ឧទា ហរណ៍ ការប្រមូលផ្តុំថាមពលរបស់ពួកគេទាំងអស់ទៅលើអាជីព ហើយដែលធ្វើឱ្យបាត់បង់ នូវតុល្យភាពនៃជីវិតក្រុមគ្រួសាររបស់ពួកគេ  ជីវិតក្នុងសង្គមរបស់ពួកគេ និង ផលប្រយោជន៍ ផ្ទាល់ខ្លួន ។
  • អ្នកដែលគ្មានការងារធ្វើ - សមាធផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ អារម្មណ៍នៃការបរាជ័យ ឬ បន្ទោសខ្លួនឯង និង ភាពអស់កម្លាំងខាងអារម្មណ៍ក្នុងការស្វែងរកការងារអស់រយះពេលយូរ អាចបណ្តាល ឱ្យមានភាពតានតឹង ភាពថប់អារម្មណ៍ ជម្ងឺធ្លាក់ទឹកចិត្ត និង ភាពអស់កម្លាំង។
Workplace related causes

Common workplace issues that can cause fatigue include:
  • Shift work – the human body is designed to sleep during the night. This pattern is set by a small part of the brain known as the circadian clock. A shift worker confuses their circadian clock by working when their body is programmed to be asleep.
  • Poor workplace practices – can add to a person’s level of fatigue. These may include long work hours, hard physical labour, irregular working hours (such as rotating shifts), stressful work environment (such as excessive noise or temperature extremes), boredom, working alone with little or no interaction with others, or fixed concentration on a repetitive task.
  • Workplace stress – can be caused by a wide range of factors including job dissatisfaction, heavy workload, conflicts with bosses or colleagues, bullying, constant change, or threats to job security.
  • Burnout – can be described as striving too hard in one area of life while neglecting everything else. ‘Workaholics’, for example, put all their energies into their career, which puts their family life, social life and personal interests out of balance.
  • Unemployment – financial pressures, feelings of failure or guilt, and the emotional exhaustion of prolonged job hunting can lead to stress, anxiety, depression and fatigue
មូលហេតុផ្លូវចិត្ត 


ការសិក្សាជាច្រើនបានបង្ហាញថា កត្តាផ្លូវចិត្ត គឺ មានវត្តមានយ៉ាងហោចណាស់ ៥០% នៃករណីនៃ ភាពអស់កម្លាំង ។ កត្តាទាំងនេះ អាចរួមមាន: 


ជម្ងឺធ្លាក់ទឹកចិត្ត - ជម្ងឺនេះ ត្រូវបានកំណត់លក្ខណៈ ជាប្រភេទអារម្មណ៍នៃភាពទុក្ខព្រួយ ដែលមាន សភាពធ្ងន់ធ្ងរ និង អូសបន្លាយ  វិញ្ញាណកម្រឹតទាប និង ក្តីអស់សង្ឃឹម ។ មនុស្ស ត្រូវបានគេក្រៀមក្រំណាស់ជាទូទៅតើអ្នកធ្លាប់មានអស់កម្លាំងរ៉ាំរ៉ៃ។ 

ទុក្ខព្រួយ/កាន់ទុក្ខ - ការបាត់បងមនុស្សជាទីស្រឡាញ់ បណ្តាលអោយមានបញ្ហាដ៏ធំមួយចំនួន រួម មានការភ្ញាក់ផ្អើល ការបន្ទោសខ្លួន ជម្ងឺធ្លាក់ទឹកចិត្ក្តីតអស់សង្ឃឹម និង ភាពឯកោ ។


Psychological causes



Studies suggest that psychological factors are present in at least 50 per cent of fatigue cases. These may include:


Depression – this illness is characterised by severe and prolonged feelings of sadness, dejection and hopelessness. People who are depressed commonly experience chronic tiredness.

Grief – losing a loved one causes a wide range of emotions including shock, guilt, depression, despair and loneliness.


Source Better Health Channel